Cap là dự án tiếp theo được mở bán đấu giá trên Uniswap CCA vào ngày 11/07/2026 sắp tới với mục tiêu huy động hơn 3 triệu USD với định giá ban đầu là 75 triệu USD. Được hỗ trợ phát triển bởi MegaETH và nhận được sự đầu tư từ các quỹ đầu tư hàng đầu như Franklin Templeton, GSR,... Vậy liệu có nên tham gia Public Sale của Cap không, hãy cùng Hak Research tìm hiểu chi tiết trong bài viết này nhé

Trước khi vào bài viết, mọi người có thể tham khảo một số bài viết sau để hiểu hơn về thị trường Crypto nhé

Vấn Đề Mà Cap Đang Muốn Giải Quyết

Trong thị trường tài chính truyền thống, Credit là một trong những thị trường quan trọng nhất khi phần lớn nền kinh tế hiện nay không vận hành chỉ bằng nguồn vốn hiện có mà vận hành bằng tín dụng. Doanh nghiệp vay vốn để mở rộng mô hình sản xuất, quỹ đầu tư vay vốn đẻ tối ưu chiến lược, người dùng vay tiền để mua nhà, ngân hàng cho vay để tạo lợi nhuận còn nhà đầu tư kiếm lợi suất ổn định từ các khoản nợ

Nói cách khác, Credit là mạch máu của hệ thống tài chính nhưng trong Crypto, thị trường Credit vẫn còn khá sơ khai. Phần lớn hoạt động Lending hiện nay chủ yếu xoay quanh mô hình Lending thế chấp quá mức tức. Ưu điểm của mô hình này là an toàn và minh bạch nhưng có một giới hạn rất lớn là nó không thực sự tạo ra tín dụng theo nghĩa kinh tế truyền thống. Người vay thực chất có sẵn tài sản và chỉ đang dùng tài sản đó để lấy thanh khoản tạm thời

Ngoài ra, còn một vấn đề lớn của thị trường tín dụng cả truyền thống và trong Crypto đang gặp phải là lợi ích giữa người quản lí vốn và người cung cấp vốn khi người đưa ra quyết định sử dụng vốn không phải là người chịu toàn bộ hậu quả nếu quyết định đó thất bại. Ví dụ, hãy tưởng tượng một quỹ tín dụng, đầu tư đang huy động hàng trăm triệu USD để cho vay và người quản lí danh mục thường được thưởng dựa trên các chỉ số như:

  • Tăng trưởng AUM (Assets Under Management)
  • Khối lượng giải ngân
  • Tốc độ mở rộng thị trường
  • Doanh thu tạo ra

Điều này dẫn đến một vấn đề khá lớn là người quản lí vốn có động lực rất mạnh để mở rộng quy mô và không quá quan tâm đến rủi ro tín dụng vì họ không phải chịu tổn thất trực tiếp khi chất lượng tín dụng giảm xuống. Đối với thị trường Crypto, một số dự án Yield hay Credit có thể đưa ra mức APY cực cao và mở rộng với nhiều loại tài sản khác nhau trong khi người gửi tiền lại không có đầy đủ thông tin để đánh giá chất lượng các khoản vay phía sau. Rủi ro thị trường lúc này đổ dồn hết vào người dùng trong khi dự án hoặc các tổ chức tạo thị trường vốn không phải chịu bất kì rủi ro nào

Để giải quyết vấn đề này, Cap tạo ra một thị trường mới nơi mọi khoản vay đều phải có một người đứng ra bảo lãnh bằng chính tài sản của họ. Điều này sẽ thay đổi hoàn toàn hướng phát triển của thị trường

  • Nếu người bảo lãnh đánh giá sai Borrower: Tài sản thế chấp của người bảo lãnh bị thanh lí
  • Nếu người bảo lãnh muốn kiếm được lợi nhuận nhiều hơn thì họ cần phải cân đối rủi ro cho cả chính tài sản thế chấp của mình

Vì vậy, giờ đây rủi ro sẽ được chuyển từ người dùng sang người bảo lãnh giúp người dùng yên tâm gửi tiền hơn, thị trường mở rộng thêm dòng vốn và khai thác được tiềm năng cực kì lớn từ thị trường tài chính truyền thống. Sau đây, mọi người hãy cùng mình tìm hiểu trong phần tiếp theo của bài viết nhé

Tổng Quan Về Cap

Cap là gì?

Cap là một Credit Marketplace Onchain được xây dựng trên Ethereum cho phép kết nối ba nhóm đối tượng bao gồm người cho vay, người đi vay và người bảo lãnh trong cùng một hệ thống tín dụng phi tập trung. Về bản chất, Cap hướng đến việc xây dựng một thị trường tín dụng nơi hoạt động cho vay không còn phụ thuộc hoàn toàn vào các tổ chức trung gian hoặc đội ngũ quản lí tập trung mà được vận hành thông qua Smart Contract và các cơ chế bảo lãnh tài chính minh bạch.

Trong mô hình của Cap, người dùng có thể gửi Stablecoin hoặc các tài sản được định giá bằng USD vào hệ thống để cung cấp thanh khoản và nhận lợi suất. Thay vì trực tiếp lựa chọn các khoản vay hay tự đánh giá rủi ro tín dụng của từng bên đi vay, người cho vay sẽ được bảo vệ bởi một lớp bảo lãnh tài chính được cung cấp bởi các Underwriter. Những Underwriter này phải khóa tài sản của chính họ để đứng ra bảo lãnh cho từng khoản vay hoặc từng Borrower cụ thể, tạo ra cơ chế mà người chịu trách nhiệm đánh giá rủi ro cũng chính là người phải chịu tổn thất đầu tiên nếu quyết định của họ sai lầm.

Khác với các giao thức Lending truyền thống trong DeFi, Cap tách riêng chức năng tạo Yield và chức năng chịu rủi ro thành các lớp độc lập. Borrower có thể tiếp cận nguồn vốn dựa trên sự bảo lãnh của người bảo lãnh trong khi Lender chỉ cần tập trung vào việc cung cấp thanh khoản để nhận lợi suất. Điều này giúp Cap vận hành giống như một môi trường tín dụng thực sự hơn là một hệ thống Lending thế chấp thông thường

Đội ngũ phát triển 

Cap được phát triển bởi đội ngũ giàu kinh nghiệm với với các thành viên chủ chốt bao gồm:

  • Benjamin Sarquis Peillard - Founder & CEO: Có Background mạnh từ TradFi (từng làm Investment Banking tại Citi) và DeFi (phát triển QiDAO lên hàng trăm triệu TVL). Tại Cap, ông là người dẫn dắt chiến lược, đặc biệt trong việc kết nối Onchain Credit với mảng tài chính truyền thống, hợp tác với các quỹ lớn như Franklin Templeton.
  • Dave Liebowitz - Head of Growth: Chịu trách nhiệm về thúc đẩy sự tăng trưởng của Cap, định vị thị trường và quan hệ đối tác
  • Maggie Chen - Trưởng nhóm vận hành: Trước khi gia nhập Cap, Chen từng làm việc tại ETHGlobal nơi hỗ trợ các dự án Builder Ethereum giai đoạn sớm từ ý tưởng đến gọi vốn ban đầu. Ở Cap, Chen chịu trách nhiệm quản lí thực thi nội bộ, hỗ trợ các đối tác truyền thống và xây dựng hệ sinh thái Cap tại New York

Ngoài ra, Cap đã huy động thành công 10 triệu USD thông qua 2 vòng kêu gọi vốn bởi các quỹ đầu tư hàng đầu như Franklin Templeton, Triton Capital,... Điều này cho thấy sự tin tưởng của các quỹ đầu tư đối với Cap cũng như nguồn vốn này sẽ hỗ trợ, thúc đẩy sự phát triển của Cap trong thời gian tới

Cách Thức Vận hành Của Cap

Để hiểu cách thức vận hành của Cap thì trước tiên mọi người cần hiểu về 4 thành phần chính tham gia vào hoạt động của Cap:

  • Lender: Là người gửi tài sản định giá USD vào Cap Reserve. Họ nhận về cUSD và có thể Staking để nhận stcUSD - token sinh lợi tự động
  • Borrower: Là các bên được Whitelist, thường là tổ chức tài chính được quản lí. Họ vay Reserve Asset từ Cap để triển khai chiến lược tạo Yield. Borrower chỉ có thể vay nếu được Underwriter bảo lãnh bằng tài sản thế chấp
  • Underwriter: Đây là bên quan trọng nhất trong mô hình Cap. Underwriter khóa tài sản của mình để bảo lãnh cho một Borrower cụ thể. Đổi lại họ nhận được một phần khoản phí mà Borrower trả 
  • Liquidator: Là người tham gia thanh lí vị thế của Borrower khi không còn an toàn. Nếu chỉ số Health Factor của Borrower giảm dưới ngưỡng, tài sản thế chấp của Underwriter sẽ bị bán đấu giá. Sau đó, Liquidator trả lại Stablecoin vào hệ thống và nhận lại tài sản thế chấp cộng với phần thưởng Bonus

Quy trình hoạt động của Cap được hiểu một cách đơn giản như sau:

  • Bước 1- Deposit: Lender gửi Stablecoin vào Cap Reserve. Ví dụ: Alice gửi 100 USDC và nhận lại 100 cUSD sau đó Stake thành 100 stcUSD để nhận Yield
  • Bước 2 - Delegate: Underwriter khóa tài sản thế chấp để bảo lãnh cho một Borrower. Tài sản thế chấp này có thể là ETH, BTC, RWA được mã hóa hoặc các tài sản được chấp nhận khác. Điều quan trọng là tài sản thế chấp của Underwriter được back với đúng một Borrower, không trộn lẫn để để đảm bảo an toàn
  • Bước 3 - Borrow: Borrower vay tài sản từ Cap Reserve dựa trên mức bảo lãnh nhận được. Nếu Borrower có đủ tài sản thế chấp từ Underwriter, họ có thể rút vốn để triển khai chiến lược Yield
  • Bước 4 - Repay: Borrower trả lại gốc và lãi. Dòng Yield được chia cho Lender và Underwriter
  • Bước 5 - Thanh lí: Nếu Borrower không an toàn, tài sản thế chấp của Underwriter sẽ bị thanh lí và số tiền thu được sẽ đưa về Cap Reserve để đảm bảo cUSD/stcUSD Holder không bị thiệt hại

Vậy người nắm giữ stcUSD nhận lãi từ những nguồn nào. Sau đây là 2 nguồn chính:

  • Nếu tài sản chưa được vay thì sẽ được gửi lên Aave, Morpho,... để sinh lợi nhuận
  • Nếu tài sản đã được vay thì lợi nhuận đến từ lãi từ Borrower

Liệu Có Nên Tham gia Public Sale Của Cap?

Trong thời gian tới, Cap sẽ được mở bán đấu giá trên Uniswap theo hình thức CCA với 4.5% nguồn cung được mở bán. Các mốc thời gian quy trình mở bán như sau:

  • Đăng kí và KYC ( Từ ngày 01/06 - 08/06): Người dùng sẽ có 7 ngày để đăng kí và KYC trước khi tham gia đấu giá
  • Pre Bid ( Từ ngày 08/06 - 10/06): Các bên Whitelist sẽ được đặt giá thầu trước khi phiên đấu giá bắt đầu
  • Early Bid (Từ ngày 10 /06 - 11/06): Các bên Whitelist sẽ bắt đầu tham gia đấu giá
  • Public Bid (Từ ngày 11/06 - 17/06): Đấu giá được mở công khai đến tất cả mọi người
  • TGE: Thời gian TGE vẫn chưa được thông báo

Về các địa chỉ có xuất Whitelist là những người tham gia chương trình Frontier hoặc các đối tác đã được đội ngũ Cap duyệt từ trước. Về mức định giá sẽ được khởi đầu ở mức 75 triệu USD và mọi người sẽ sử dụng USDC trên mạng Ethereum để tham gia đấu giá. Toàn bộ số Token mua trong đợt Public Sale lần này cũng được mở khóa 100% ở thời điểm TGE

Vậy liệu chúng ta có nên tham gia Public Sale của Cap không? 

Đầu tiên về định vị thị trường thì Cap là một dự án tập trung vào tạo lợi suất cho Stablecoin của họ thông qua nguồn Yield từ các thị trường truyền thống. Các dự án cùng mảng với Cap có thể kể đến như Usd.ai hay về mảng tín dụng thì có Maple Finance, Centrifuge hay TrueFi. Nếu so với Usd.ai với mức định giá hiện là 300 triệu USD thì Cap có phần yếu thế hơn cả TVL, định vị thị trường và độ phổ biến của Stablecoin stcUSD của họ. Mình thấy Cap sẽ ngang với các dự án cùng mảng Credit như Maple hay Centrifuge nhiều hơn và mức định giá của hai dự án này dao động từ 110 - 150 triệu USD.

Với Uniswap CCA thì the mình thấy mở bán theo hình thức đấu giá như này sẽ không ngon vì với một dự án tốt thì mọi người thường đặt ở mức giá khá cao hoặc nếu dự án nào có Pre Market thì đây cũng là dữ liệu tham gia để mọi người dựa vào khi tham gia đấu giá. Vì vậy, giá Clearing Price thường sẽ ngang với giá Pre Market và nếu không có biến động gì đáng chú ý thì giá cũng sẽ gần giống với giá lúc TGE, thậm chí còn có thể thấp hơn nếu thị trường chuyển biến xấu

Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại khi thị trường đang khá xấu thì người dùng bớt kì vọng hoặc lo sợ nên có thể đặt giá thầu thấp. Mình sẽ tham gia vào Public Sale của Cap tuy nhiên mình sẽ đặt giá thầu loanh quanh mức 100 triệu và nếu mua được thì đây là một món hời chứ mình không cố gắng đặt theo mọi người để chắc chắn có xuất mua vì thứ nhất là thị trường ở thời điểm hiện tại đang tương đối xấu và định giá của các dự án khi TGE chắc chắn sẽ bị hạ thấp so với lúc trước và thứ hai là Cap vẫn chưa có thời gian TGE chính thức nên thời gian chôn vốn dự kiến cũng sẽ khá lâu vì vậy mình sẽ cố gắng đặt ở mức giá hơi thấp 1 xíu để đảm bảo an toàn

Tổng Kết

Cap đang xây dựng một hướng đi khác biệt trong thị trường Credit khi cố gắng chuyển phần lớn rủi ro từ người gửi tiền sang Underwriter. Mô hình này giúp Cap tạo ra một thị trường tín dụng có Incentive tốt hơn, minh bạch hơn và gần với cách thị trường Credit truyền thống vận hành hơn so với phần lớn các giao thức Lending hiện tại. Đối với Public Sale, nếu mức Clearing Price thấp với định giá chỉ khoảng loanh quanh 100 triệu USD thì đây là một cơ hội hấp dẫn còn nếu mọi người đặt giá thầu quá cao thì mình sẽ không tham gia